Cele żywieniowe

Jak je sformułować, żeby je osiągnąć?

Motto mojego zdrowego stylu życia to żyć zdrowo i bez wyrzeczeń. Pisałam już jak sprawić, żeby przestać ciągle przechodzić na bezsensowne diety, a na dobre zmienić nawyki żywieniowe. <Link do postu> Teraz skupmy się na tym jak formułować cele żywieniowe, żeby ich osiągnięcie było możliwe i jak najprostrze.

1. Cele żywieniowe muszą być „Twoje”

Jeśli formułujemy cele żywieniowe należy najpierw przemyśleć czego tak naprawdę chcemy. Na osiągnięciu celu musi przede wszystkim zależeć osobie, która chce się zmienić/coś osiągnąć. Nie jej rodzinie, nie jej znajomym, nie jej lekarzowi! To osoba, która formułuje cel będzie musiała ponosić koszty fizyczne i behawioralne, które wiążą się z osiągnięciem celu. To od niej w momentach zmęczenia i wyczerpania zasobów, będzie zależeć czy wytrwa w celu/postanowieniu.

Więc na przykład jeśli wszyscy w okół wmawiają Ci, że powinieneś schudnąć, ale Ty nie jesteś gotowy, to postanowienie nie będzie miało sensu! Jeśli to nie będzie twoja samodzielna decyzja, twój organizm szybko zadziała wg mechanizmu reaktancji – stawi opór. Wtedy szybko wrócisz do starych nawyków, zachowań, które są w Twojej strefie komfortu.

2. Formułując cele skup się na procesie, nie na celu

W psychologii wyróżniamy dwa rodzaje celów – cele nastawione na wynik oraz cele nastawione na proces.Osoby, które podczas drogi do celu skupiają się na wyniku, widzą tylko to do czego dążą. Liczy się dla nich tylko wynik. Nie zastanawiają się nad tym co powinno się wydarzyć pomiędzy. Kiedy poświadczają porażki upatrują w niej swojej winy, uważają, że po prostu brak im odpowiednich umiejętności, zdolności. To oni są po prostu za głupi, za leniwi, za…- wymieniać można długo. Generalnie często dla tych ludzi porażki są momentem zwątpienia, który może skończyć się rezygnacją.

Osoby, które podczas formułowania celów skupiają się na procesie, patrzą na odległość jaka dzieli ich od celu. Widzą jaką drogę muszą pokonać i ile wysiłku w to włożyć. Takie osoby w przypadku niepowodzenia, de facto nie traktują go jako porażki. Jest to dla nich wyzwanie, okazja, żeby się czegoś nauczyć. Nie traktują tego jako dowód, że się do tego nie nadają. Patrzą na to jak na jednorazowy błąd. Z tego błędu wyciągają wnioski, udoskonalają się. Szukając możliwości rozwiązania przy kolejnym problemie będą mieli więcej zasobów aby go rozwiązać. Tym samym nie rezygnują – z dalszym wysiłkiem dążą do celu.

3. Cele muszą być mierzalne

Kontrola wyników jest bardzo ważnym aspektem motywacji. Podczas formułowania celu zadbaj więc o to, aby w prosty sposób dało się sprawdzić czy udało się go zrealizować. Wyobraź sobie, że każdego dnia piszesz listę rzeczy do wykonania: pranie, obiad, zakupy.  Na koniec dnia widzisz, czy to zrobiłeś czy nie. Nie masz kłopotu z zaznaczeniem ptaszka przy danym zadaniu – albo zrobiłeś pranie albo nie.

Tak właśnie formułuj swoje cele:

  • „Schudnę!” tylko „Będę chudnąć 1 kg/tydzień” (inna kwestia czy to jest zdrowe)
  • „Będę jeść zdrowo” tylko „Będę jeść 5 posiłków dziennie z 200g warzyw w każdym”
  • „Zacznę biegać” tylko „3 raz w tygodniu przebiegnę 3 km w swoim tempie”
weight-loss-2036966_1920

4. Daj sobie możliwość sukcesu

Chodzi o to, żeby formułujące cele żywieniowe szczerze zastanowić się „Czy dam radę?”. Ocenić swoje zasoby – siły, czas, kondycję fizyczną czy preferencję smakowe. Jeśli obierzesz sobie cel zbyt ambitnie, sam sobie uniemożliwiasz jego wykonanie. Jeśli teraz w Twojej diecie nie ma w ogóle warzyw to jeśli postanowisz: „Jem kilogram warzyw dziennie” – dasz radę?

Według naukowców w zależności od postawionego celu, ten sam wynik może budzić odmienne emocje. Przykładowo postanowiłeś sobie – schudnę 2 kilogramy w miesiąc. Schudłeś 2,5 kg – sukces, cudowne uczucie, czujesz, że możesz wszystko! Drugi przykład – postanowiłeś sobie – schudnę 3 kg. Schudłeś 2,5 kg – porażka, znowu się nie udało, jestem do niczego, dalsze wysiłki nie mają sensu. Ten sam efekt – w obu przypadkach spadek masy wynosił 2,5kg – budzi dwie skrajne emocje.  Więc dokładnie przemyśl, czy formułując swój cel, tak naprawdę nie spisujesz sam siebie na porażkę i nie zamykasz sobie drogi do dalszych sukcesów.

5. Pamiętaj, że cel może się zmienić

Natura ludzka jest zmienna. Często podczas formułowania pierwotnego celu mamy ograniczone informacje. Podczas dążenia do niego, sami się uczymy. Poznajemy nowe aspekty, dowiadujemy się nowych informacji. Być może sytuacja też się zmieniła. Być może pod wpływem tych zmian, zmienił się twój system wartości. Jeśli tak, nie możesz tego ignorować! Obstawanie uparcie przy celu, który może już nie być adekwatny nie przybliża Cię do jego osiągnięcia. A być może działa na Twoją niekorzyść. Nie mówię oczywiście o sytuacji, kiedy pierwsza trudność sprawia, że zaczynasz wątpić. To jest po prostu brak wytrwałości!

Ekstremalnym przykładem sytuacji, którą mam na myśli jest ciężka choroba. Jeśli ktoś postanowił sobie, że zmienia nawyki żywieniowe – je zdrowo, liczy kalorie, oczywiście na deficycie, warzywa, owoce, 5 posiłków dziennie, aktywność fizyczna. Nagle okazuje się, że jest ciężko chory – ma wyniszczający nowotwór. Choroba nowotworowa to przypadek gdzie odpowiednio zbilansowana dieta (najczęściej wysokoenergetyczna i wysokobiałkowa) ma duży wpływ na przebieg choroby i rokowania. Tak więc poprzedni cel, staje się mniej ważny, a wręcz niebezpieczny!

Podsumowując – tak należy formułować cele żywieniowe

Często poprawne postawienie celów to już połowa sukcesu. Cele żywieniowe są szczególnie ważne, bo sposób odżywiania znacząco wpływa na nasze zdrowie i jakość życia. Formułując więc swoje cele – pamiętaj o powyższych wskazówkach. Zadbaj o ważność, mierzalność, skup się na procesie, pamiętaj, że cele mogą się zmienić i nie mierz zbyt wysoko. Na pewno Ci się uda!

60333431_638722166592735_8982911601229168640_n

Fit Adella

Hej! Zacznij ze mną żyć zdrowo i bez wyrzeczeń!

Jestem ogromną pasjonatką zdrowego stylu życia w ujęciu ogólnym. Łączącego zarówno zdrowe odżywianie, aktywność fizyczną, zdrowie psychiczne i akceptację samego siebie. Chciałabym pomagać innym, żeby mogli żyć zdrowo i bez wyrzeczeń.